Ngành dầu mỏ nín thở trước cơn giận của Iran – Kinh Doanh



--

Các công ty dầu mỏ ở Trung Đông đang bó chặt an ninh sau khi các quan chức Mỹ nói rằng cơ sở hạ tầng năng lượng của Mỹ ở khu vực này có thể là mục tiêu trả đũa của Iran sau vụ giết chết tướng Qassem Soleimani.

Việc Đại sứ quán Mỹ tại Baghdad kêu gọi mọi thứ công dân của họ rời khỏi Iraq dự kiến sẽ ảnh hưởng đến nhân sự của Exxon Mobil. Các nhà phân tích nói công ty cần khả năng duy trì sản xuất với công nhân địa phương. Phía công ty thì cho biết đang theo dõi chặt chẽ tình hình và có những giải pháp để bảo quản nhân viên.

Exxon Mobil sản xuất khoảng 400.000 thùng dầu mỗi ngày tại mỏ West Qurna 1 ở Iraq. Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng, các cuộc đàm phán giữa Iraq và công ty này để tiến hành dự án trị giá khoảng 50 tỷ USD đã biết thành chững lại trong nhiều tháng.

Lực lượng an ninh bảo vệ mỏ dầu của Exxon Mobil tại West Qurna 1. Ảnh: Reuters

Lực lượng an ninh bảo quản mỏ dầu của Exxon Mobil tại West Qurna 1. Ảnh: Reuters

BP PLC thì từ chối bình luận về an ninh hoặc nhân sự. Công ty đây là đối tác mỏ Rumaila ở miền nam Iraq. Tập đoàn Chevron, hoạt động tại Iraq Kurdistan, khu vực cho đến giờ tránh bị ảnh hưởng bởi tình trạng bất ổn, cho biết sự an toàn của nhân loại và hạ tầng là ưu ái hàng đầu.

Ngay cả trước cuộc tiến công giết tướng Soleimani ở Iraq, các công ty Mỹ đã thi hành các bước để bảo đảm an toàn cho hạ tầng và công nhân ở Iraq, trong bối cảnh căng thẳng leo thang liên tục. Nhà thầu dịch vụ dầu mỏ Baker Hughes tuần trước đã yêu cầu chuyên viên Mỹ có hạn đi tới Iraq sau khi các quan chức ở Washington khuyến cáo các rủi ro an ninh tăng cao.

Các quan chức tại Saudi Arabia và UAE cho biết các công ty dầu khí ở đó đã đặt hoạt động trong tình trạng báo động cao. Các nguồn tin cho biết, chi nhánh thủy quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) gần đây đã hồi sinh một kế hoạch dự trữ trong trường hợp Mỹ tấn công. Đó là tấn công vào các giàn khoan dầu Kuwaiti và Saudi Arabia bằng các tàu nổ.

Nguồn tin tình báo Mỹ cũng cho hay, các cơ sở năng lượng của UAE và trung tâm thương mại Dubai cũng dễ bị tấn công. Một cựu cố vấn của Lực lượng bán quân sự Iran cho biết, IRGC đã coi xét nhắm mục đích đến người quốc tế phương Tây ở Dubai, điều đó sẽ làm giảm sút nghiêm trọng vai trò của UAE như một trung tâm thương mại và tài chính an toàn. Dubai “sẽ không an toàn nữa”, nguồn tin thân cận với Hải quân IRGC cho biết.

Các chủ tàu dầu cho biết hôm thứ sáu tuần trước rằng chưa có sự ngắt quãng của dòng chảy tàu qua eo biển Hormuz và Vịnh Ba Tư. Nhưng một số lo ngại tàu chở dầu của phương Tây cũng đều có thể bị Iran tấn công hoặc chiếm giữ. Mỹ từng cáo buộc Iran đã dàn dựng các cuộc tiến công vào tàu chở dầu vào năm ngoái, điều mà Tehran phủ nhận.

“Hiện có nhiều tàu chiến của phương Tây hộ vệ hơn nhưng gần như còn thiếu để chống lại một cuộc tấn công”, một chủ tàu Hy Lạp đang điều hành hơn 20 tàu cho biết. “Chúng tôi kỳ vọng tàu dầu không bị rơi vào lửa đạn lần nữa, nhưng không may là tàu thương mại là mục đích dễ dàng”, ông nói.

Trong khi đó, ở phía ngược lại, cơ sở hạ tầng dầu mỏ Iran cũng dễ dẫn đến tấn công. Một quan chức khác của Mỹ cho biết, Washington đã cân nhắc các mỏ xa khơi của Iran sau một cuộc tiến công vào nhà xưởng dầu của Saudi Arabia vào tháng 9, mà Mỹ đổ lỗi cho Tehran. Cho đến nay, chính quyền Trump vẫn cỗ vũ phương án đánh vào các cơ sở bên ngoài Iran khi cần, phần nào là để tránh xa dân thường.

Iran cũng biết rõ sự cần phải có phải bảo vệ ngành công nghiệp dầu mỏ, được xây dựng trong nhiều thập kỷ, nên cũng muốn tránh một cuộc đối đầu vũ trang. Chiến tranh với Mỹ “không phải là mục đích của chúng tôi”, ông Bah Bahram Ghasemi, đại sứ Iran tại Pháp, cho thấy trong một cuộc vấn đáp vào tháng 10. “Mọi thứ sẽ bị phá hủy nếu có xung đột”, ông nhận định.

Giá dầu cũng đã leo thang từ tuần sớm muộn cái chết của tướng Qassem Soleimani. Tuy nhiên, tờ Wall Street Journal dẫn phân tích của các chuyên gia nhận định, nếu Iran tiến công văn thù nhắm vào các cơ sở năng lượng thì có khi còn tác động xấu đến giá dầu, chứ không gây nó tăng giá như nhất thời.

Sau khi hai công xưởng lọc dầu ở Saudi Arabia bị tấn công tháng 9/2019, toàn cầu đã gia tăng sản lượng dầu nhiều hơn trước sự kiện. Phản ứng của giá dầu cuối tuần trước được coi rằng một kiểu phản ứng “giật đầu gối”, nghĩa là phản ứng bản năng của thị trường khi có tin sốc chứ không phải tới từ lý do cung và cầu cụ thể.

Nhà máy dầu tại Khurais, Saudi Arabia sau vụ tấn công ngày 14/9/2019. Ảnh: AP

Nhà máy dầu tại Khurais, Saudi Arabia sau vụ tấn công ngày 14/9/2019. Ảnh: AP

Tác động ngay lập tức đối với ngành năng lượng là chuyên viên phương Tây đã được di tản khỏi các mỏ dầu ở miền nam Iraq, do Iran có thể nhắm mục tiêu trả thù vào các cơ sở dầu mỏ của Mỹ tại Trung Đông hoặc eo biển Hormuz.

Ngoài ra, Iran cũng có thể có thể tấn công các tiền đồn, biểu trưng của sức mạnh Mỹ hoặc các mục tiêu mềm ở nơi khác. Hiệu quả thật tế của 1 cuộc tiến công vào khách du ngoạn hoặc máy bay như trong quá khứ là rất tệ cho giá dầu. Bởi lẽ điều đó chỉ khiến nhu cầu du lịch hàng không giảm đi, cần ít nguyên liệu hơn.

Một điều cần xem xét là Mỹ mới đây đã trở thành một nước xuất khẩu ròng dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ tinh chế. Từ quan điểm thanh toán và an ninh năng lượng, Mỹ ít bị thương tổn so với những đồng minh châu Á và châu Âu trước sự gián đoạn nguồn cung dầu. Trong khi đó, xuất khẩu dầu mỏ của Iran đã biết thành giảm bởi các lệnh trừng phạt, nên dầu mỏ có đội giá thì cũng ít đem lại lợi ích cho nền kinh tế này.

Tất nhiên, 1 cuộc tiến công vào Mỹ, dù vật lý hay là không gian mạng cũng là một sự leo thang nghiêm trọng. Song, theo Wall Street Journal thì nó sẽ ít gây chấn động hơn trước. Nếu các nhà đầu tư kỳ vọng giá dầu sẽ tăng cao dài hạn trước cơn giận của Iran thì có thể họ sẽ thấy điều ngược lại.

Phiên An ( theo Wall Street Journal )

Sưu Tầm: Internet – Tạp chí bất động sản: TopVn

Bài Viết Liên Quan


Bài Viết Khác

--